Cổ phiếu dầu khí tăng nóng 70% từ đầu năm: Đỉnh mới hay điểm rơi đang chờ phía trước?

Trong bối cảnh thị trường chung rung lắc mạnh và nhiều nhóm cổ phiếu chịu áp lực điều chỉnh, dầu khí tiếp tục trở thành tâm điểm hút dòng tiền. Nếu như cuối tuần trước, khi chỉ số chung gần như đi ngang trong trạng thái “xanh vỏ, đỏ lòng”, nhóm này đã nổi bật với PVT tăng trần cùng loạt mã như BSR, GAS, PVS, PVD, OIL phủ kín sắc xanh, thì sang phiên đầu tuần 2/3, đà hưng phấn còn lan rộng hơn.

Giữa lúc VN-Index điều chỉnh sâu, hàng loạt cổ phiếu dầu khí vẫn tăng hết biên độ như PVS, PLX, PVD, OIL, BSR, PVC… Sắc tím lan tỏa trên cả ba sàn, cho thấy dòng tiền đang tập trung mạnh vào nhóm ngành hưởng lợi trực tiếp từ biến động giá dầu thế giới.

Theo thống kê của Chứng khoán Thiên Việt (TVS), cổ phiếu dầu khí đã tăng tới 70,4% chỉ trong hai tháng đầu năm, trở thành nhóm có hiệu suất cao nhất thị trường. Mức tăng này vượt xa các ngành khác như tài nguyên cơ bản (22,7%), dịch vụ tài chính (16,9%) hay bán lẻ (9,2%). Khoảng cách hiệu suất lớn cho thấy dòng tiền đã sớm đặt cược vào câu chuyện riêng của ngành năng lượng.

Thứ hai là yếu tố kết quả kinh doanh quý IV/2025 tích cực, khi nhiều doanh nghiệp ghi nhận lợi nhuận tăng trưởng vượt kỳ vọng, củng cố niềm tin về chu kỳ phục hồi của ngành.

Động lực thứ ba – và cũng là chất xúc tác mạnh nhất ở thời điểm hiện tại đến từ diễn biến địa chính trị tại Trung Đông. Cuối tuần qua, căng thẳng leo thang sau các cuộc tấn công quân sự giữa Mỹ, Israel và Iran, làm gia tăng lo ngại gián đoạn nguồn cung dầu.

Ngay trong phiên mở cửa sáng 2/3, giá dầu Brent có thời điểm vọt lên gần 80 USD/thùng, tăng mạnh so với trước đó. Trên thị trường OTC, mức tăng từng chạm 10%, khiến không ít dự báo nhắc đến kịch bản giá dầu có thể tiến về mốc 100 USD nếu xung đột kéo dài.

Giá dầu tăng nhanh thường kéo theo phản ứng tức thì ở cổ phiếu năng lượng. Tuy nhiên, các chuyên gia cũng lưu ý rằng dòng tiền hiện tại mang đậm tính đầu cơ. Phản xạ “chiến tranh – giá dầu tăng – cổ phiếu dầu khí bứt phá” vốn là công thức quen thuộc trong quá khứ, nhưng trong bối cảnh thông tin lan truyền gần như theo thời gian thực, kỳ vọng thường được phản ánh vào giá rất nhanh.

Theo một số chuyên viên phân tích, khi câu chuyện đã trở nên quá phổ biến, biên lợi nhuận dành cho nhà đầu tư tham gia muộn sẽ thu hẹp đáng kể. Nhóm dầu khí đã có nhịp tăng mạnh trước đó, vì vậy vùng giá hiện tại không còn thực sự hấp dẫn cho các vị thế mua mới nếu chỉ dựa trên yếu tố tâm lý.

Các chuyên gia cũng nhấn mạnh rằng giá dầu tăng chỉ là điều kiện cần. Điều kiện đủ nằm ở khả năng chuyển hóa biến động giá thành tăng trưởng thực sự về doanh thu và lợi nhuận. Với doanh nghiệp khoan như PVD, yếu tố cần theo dõi là giá thuê giàn khoan có cải thiện bền vững hay không.

Với BSR, biên lợi nhuận phụ thuộc nhiều vào crack spread – chênh lệch giữa giá dầu thô và sản phẩm lọc hóa dầu. Còn với PVS, câu chuyện nằm ở backlog và tiến độ triển khai các dự án thượng nguồn.

Ở góc nhìn thận trọng, nếu căng thẳng địa chính trị chỉ kéo dài trong ngắn hạn và nhanh chóng hạ nhiệt, dòng tiền đầu cơ có thể rút ra nhanh không kém lúc vào, khiến giá cổ phiếu điều chỉnh mạnh. Ngược lại, nếu mặt bằng giá dầu duy trì ở mức cao trong thời gian đủ dài, một số doanh nghiệp có nền tảng tốt và cấu trúc tài chính lành mạnh mới thực sự được hưởng lợi dài hạn.

Trong bối cảnh hiện tại, dầu khí vẫn là “điểm nóng” của thị trường. Tuy nhiên, thay vì chạy theo hiệu ứng đám đông, nhà đầu tư cần phân biệt rõ giữa sự hưng phấn ngắn hạn và giá trị nội tại dài hạn. Khi định giá không còn rẻ và biến số địa chính trị vẫn khó lường, quản trị rủi ro trở thành yếu tố quan trọng không kém việc tìm kiếm cơ hội.

Theo Kinh tế Chứng khoán